Mbo‑scholen ontdekken tientallen gevallen van betaalde stagefraude
Mbo‑instellingen hebben de afgelopen anderhalf jaar meerdere studenten betrapt op het laten aftekenen van stage‑uren zonder daadwerkelijk op de werkplek te verschijnen. Studenten betaalden praktijkopleiders om hun aanwezigheid te bevestigen, waardoor zij zonder praktijkervaring toch hun stage konden afronden. Scholen scherpen inmiddels hun controles aan. Dit meldt Volkskrant.
De fraude kwam aan het licht na signalen dat studenten in verschillende sectoren, waaronder de zorg, gebruikmaakten van valse stageconstructies.
Betaalde aftekeningen zonder werkervaring
In sommige gevallen deden studenten alsof zij stage liepen bij een erkend leerbedrijf, terwijl zij daar nooit waren geweest. Praktijkopleiders tekenden uren af in ruil voor geld, waarna student en begeleider gezamenlijk een fictief leertraject presenteerden aan de school.
Volgens de MBO Raad zijn inmiddels tientallen studenten betrapt. De brancheorganisatie ziet dat scholen alerter zijn geworden sinds een rapport van de onderwijs- en zorginspectie in 2024 wees op diplomafraude in de zorgsector.
Aanbod van valse documenten
Op sociale media circuleren geregeld advertenties voor vervalste stagebewijzen, soms voor honderden euro’s. Hoe groot de totale omvang is, blijft onduidelijk, maar volgens de MBO Raad blijkt inmiddels dat de fraude niet beperkt is tot zorgopleidingen.
Ook de Samenwerkingsorganisatie Beroepsonderwijs Bedrijfsleven (SBB), die leerbedrijven erkent en registreert, noemt de signalen zorgelijk. Stage-ervaring is een verplicht onderdeel van elke mbo‑opleiding en moet garanderen dat studenten de benodigde vaardigheden opdoen.
Kabinet wil strengere controles
Het kabinet waarschuwt dat fraude directe gevolgen heeft voor de kwaliteit van toekomstige werknemers, vooral in sectoren waar vakbekwaamheid cruciaal is. Daarom is mbo‑scholen gevraagd sneller kennis uit te wisselen over nieuwe fraudevormen en scherper te controleren of praktijkopleiders daadwerkelijk verbonden zijn aan het leerbedrijf.
Scholen krijgen het advies om altijd fysiek contact te organiseren tussen student, praktijkopleider en stagecoördinator. Tijdens de coronaperiode werden deze gesprekken vaak online gevoerd, waardoor misstanden minder snel werden opgemerkt.
Signalen die moeten opvallen
Scholen worden gewezen op situaties die extra controle vereisen, zoals een plotselinge toename van stagiairs bij een klein bedrijf of praktijkopleiders die liever buiten de werkplek afspreken. Ook zijn er gevallen bekend waarbij iemand zich voordeed als medewerker van een organisatie door een oud werkmailadres te blijven gebruiken.
Daarnaast moeten leerbedrijven minimaal twee keer per jaar controleren of het aantal geregistreerde stagiairs overeenkomt met het aantal studenten dat daadwerkelijk op de werkvloer aanwezig is. Vooral grote organisaties met veel locaties blijken moeite te hebben met dat overzicht.
Grote fraudezaak door oplettendheid ontdekt
De grootste zaak die tot nu toe aan het licht kwam, draaide om een nep‑praktijkopleider die tientallen studenten een vals stagebewijs verstrekte. Een stagecoördinator werd wantrouwig toen zij de opgegeven begeleider niet kon bereiken. Navraag bij de betrokken organisatie maakte duidelijk dat de persoon daar helemaal niet werkte.
Door haar melding ontdekten meerdere scholen dat zij met dezelfde fraudeur te maken hadden. Andere zaken die sindsdien zijn onderschept, waren kleiner van omvang.
De MBO Raad verwacht dat door de aangescherpte controles meer fraudegevallen sneller worden opgespoord.