Eén op de vijf middelbare scholen heeft tabakswinkel op loopafstand
Eén op de vijf scholen heeft tenminste één tabaks- of nicotinewinkel die binnen 5 minuten lopen bereikbaar is. Acht op de tien middelbare scholen heeft een verkooppunt binnen fietsafstand. Dat blijkt uit onderzoek van journalistiek onderzoeksplatform Pointer (KRO-NCRV). Pointer bracht 3.843 nicotineverkooppunten in 2025 in kaart en berekende de afstand tot 1.912 middelbare schoolvestigingen in Nederland. Dat meldt Pointer.
Bij 299 schoolvestigingen ligt er een verkooppunt dicht in de buurt, op minder dan 250 meter. De uitschieters zijn vooral in binnensteden te vinden. Rond privéschool de Nieuwe School in Amsterdam liggen 44 tabaks- en nicotinewinkels binnen 5 minuten fietsen. Bij het Grafisch Lyceum in Rotterdam zijn dat er 22. In Rotterdam hebben scholieren gemiddeld ruim acht verkooppunten binnen fietsafstand, in Amsterdam en Den Haag zijn dat er zo’n zes.
Vapen
Jongeren vapen én roken vaak allebei: 84,5 procent van de scholieren die in de laatste maand rookte, had ook een vape gebruikt. Andersom had de helft van de vapende scholieren ook sigaretten gerookt. Ondanks dat verkoop van deze producten aan minderjarigen verboden is, koopt een groeiend aandeel scholieren hun sigaretten gewoon zelf: 20 procent in 2023, tegen 16,5 procent in 2019.
Tabaksspeciaalzaken
En 38 procent van de minderjarige nicotinegebruikers doet dat bij een fysieke winkel, blijkt uit een recente vragenlijstonderzoek van het LUMC (2026). Hoeveel van die winkels liggen in de buurt van een middelbare school? Pointer bracht de verkooppunten in kaart op basis van data van marktonderzoeksbureau Locatus, aangevuld met vestigingslijsten van tabakspeciaalzaken en geautomatiseerde zoekopdrachten via Google maps. Het beeld is zeer waarschijnlijk nog een onderschatting: er is namelijk in Nederland geen vergunning nodig om een tabakszaak te openen, waardoor een compleet overzicht ontbreekt.
Pointer analyseerde de omgeving van 1.912 middelbare schoolvestigingen (DUO, 2026) van zowel openbare- als privéscholen en tijdelijke vestigingen.