Ton van Haperen, docent en lerarenopleider, wees er in de NRC op dat de bioloog in een interview zei ‘niet zoveel met orde te hebben'. Hij kon ook geen orde houden, vermoedde Van Haperen. Hijzelf beschouwt orde als een noodzakelijke voorwaarde voor succesvol lesgeven. Ik ben het daar helemaal mee eens, al spreek ik liever van het scheppen van een stimulerende leeromgeving. Sommige docenten houden namelijk orde door leerlingen angst aan te jagen.

Tot zover niets nieuws en datzelfde geldt voor de reactie van de docent op het stuk van Van Haperen: het ging niet om zijn eigen leerling, het gebeurde op een excursie en er was alleen chaos tijdens de Montessoriaanse keuzelessen. De docent bevestigt met zijn verdediging slechts wat Van Haperen al over hem schreef.

Het wordt pas vreemd als een collega zijn handelwijze goedpraat. Onder de titel ‘Die boksende leraar gaf een goed signaal af' schrijft een leraar maatschappijleer in zijn ingezonden brief: ‘Wat is er mis mee dat er zo af en toe een leraar is die tijdens een zwak moment doet wat honderden van zijn collega's geregeld denken en wat ze dolgraag zouden willen? Hij geeft het signaal af dat er grenzen zijn overschreden - meer dan één - en dat zoiets een lange geschiedenis en een ingewikkelde context heeft, waarvoor we als samenleving verantwoordelijk zijn.'

Hij weet waarover hij praat, want hij was zelf een lastige leerling die aan zijn oor over het schoolplein werd getrokken. Zijn vader raadde de directeur aan hem gewoon een pak slaag te geven als hij weer ‘strontvervelend' was. Die deed dat dan ook: in de centrale hal, in de pauze en ten overstaan van de hele school. Geweldig! En nu staat hij zelf voor de klas, kan goed orde houden, maar zou regelmatig een leerling achter het behang willen plakken. Tja.

Gelukkig was er ook een lezer - een docent? In ieder geval iemand die verstand heeft van onderwijs - die het gebrek aan orde beschouwt als een tekort aan professionaliteit en daar is wat aan te doen. Hij gaat in op de schoolcultuur, de mogelijkheid gebruik te maken van elkaars deskundigheid en de ondersteunende rol van de schoolleiding. Over ordeproblemen spreek je niet, schrijft hij. Dat schaadt binnen de huidige schoolcultuur je prestige als docent. Jammer, want je zou veel kunnen hebben aan tips en strategieën van collega's. Hij heeft gelijk: dat laatste heb ik regelmatig gezien.

Verder zegt hij dat de school (in casu de schoolleiding) docenten de gelegenheid zou moeten geven elkaars lessen te bezoeken en na te bespreken. Ook uit leerlingenquêtes kun je goede tips halen. Maar beide kosten tijd en geld en die zijn er volgens hem niet. Ik weet niet of dat zo is. Het is een kwestie van verstandig kiezen, lijkt me.

Boksende docenten hebben nog heel wat te leren, ook als ze al heel ervaren zijn. Volgens de laatste lezer lukt dit alleen, als zij de oorzaak van hun problemen niet uitsluitend buiten zichzelf zoeken. Ik sluit mij hierbij aan.

© Nationale Onderwijsgids / Hans Puper