Wat is kinderopvang?
Kinderopvang houdt in dat anderen voor uw kinderen zorgen op de momenten dat u werkt of een studie volgt. Uw kinderen kunnen worden opgevangen in een kinderdagverblijf, op school, bij een gastouder of bij u thuis. De gemeentelijke gezondheidsdiensten (GGD), de gemeente en de overheid bewaken de kwaliteit van de kinderopvang. Ook heeft een kinderopvangcentrum altijd een oudercommissie die het bestuur van het kinderopvangcentrum advies geeft. Maakt u gebruik van geregistreerde kinderopvang, dan krijgt u mogelijk kinderopvangtoeslag. In de Wet kinderopvang staan de regels voor de kwaliteit, het toezicht op de kwaliteit en de financiering van kinderopvang.

Basisschool en kinderopvang
Basisscholen zijn wettelijk verplicht voor kinderopvang te zorgen tussen 7.30 en 18.30 uur, dus voor, tussen en na de schooltijden. De scholen kunnen zelf de opvang organiseren of samenwerken met een kinderopvangcentrum.

Registratie kinderopvang
In het Landelijk Register Kinderopvang (LRK) staan alle kinderdagverblijven, organisaties voor buitenschoolse opvang, gastouderbureaus en gastouders geregistreerd die voldoen aan de kwaliteitseisen van de Wet kinderopvang. Alleen als een kinderopvangvoorziening in het LRK staat, heeft u mogelijk recht op kinderopvangtoeslag.

Oudercommissie kinderopvang
Elk kindercentrum of gastouderbureau is verplicht een oudercommissie in te stellen. De oudercommissie geeft advies aan het bestuur van een kinderopvangcentrum en praat mee met het bestuur over het beleid voor het opvangverblijf. De oudercommissie vormt de schakel tussen het bestuur en de ouders. Alleen ouderparticipatiecrèches hoeven geen oudercommissie te hebben.

Wet kinderopvang en kwaliteitseisen peuterspeelzalen
De Wet kinderopvang en kwaliteitseisen peuterspeelzaal (kortweg Wet kinderopvang) regelt onder andere dat ouders, werkgevers en de overheid de kosten van kinderopvang samen dragen. Daarnaast beschrijft de wet hoe de kwaliteit, het toezicht op de kwaliteit en de financiering van kinderopvang eruit moet zien. De wet geldt ook voor zelfstandigen en ouders zonder werkgever. Het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid (SZW) is verantwoordelijk voor het beleid rond de kinderopvang.

Werkgeversbijdrage kinderopvang
Sinds de inwerkingtreding van de Wet kinderopvang is het niet meer nodig financiële afspraken over kinderopvang vast te leggen in arbeidsvoorwaarden. Uw werkgever is verplicht mee te betalen aan de kosten van kinderopvang. Deze bijdrage hoeft u niet zelf aan te vragen bij uw werkgever. Dit regelt de Belastingdienst voor u.

Verschillende vormen van kinderopvang
Er zijn verschillende soorten kinderopvang die worden onderscheiden in formele en informele opvang. Formele opvang omvat de kinderdagopvang, de buitenschoolse opvang, de gastouderopvang en de ouderparticipatiecrèches. De formele opvang valt onder de Wet kinderopvang, moet voldoen aan kwaliteitseisen en staat geregistreerd in het Landelijk Register Kinderopvang (LRK). Voor formele opvang krijgt u mogelijk kinderopvangtoeslag. De informele opvang bestaat uit de peuterspeelzalen, tussenschoolse opvang (overblijven), vrienden-/familiediensten, tieneropvang, au-pairs of een incidentele oppas. De regels van de Wet kinderopvang gelden niet voor de informele opvang. U krijgt hiervoor dan ook geen kinderopvangtoeslag. De verschillende vormen van kinderopvang staan hieronder afzonderlijk uitgewerkt.

Dagopvang
Een kinderdagverblijf of crèche is bedoeld voor kinderen vanaf 6 weken tot de leeftijd waarop zij basisonderwijs gaan volgen. Meestal is dit tot zij 4 jaar worden. De kinderen kunnen het hele jaar door 1 of meer dagdelen per week worden opgevangen. Gediplomeerd personeel begeleidt en verzorgt de kinderen.

Buitenschoolse opvang
Buitenschoolse opvang (BSO) regelt de opvang van kinderen buiten schooluren. Dit kan voor of na schooltijd zijn, maar ook op studiedagen of adv-dagen van leraren en tijdens de schoolvakanties. De opvang is bestemd voor kinderen van 4 tot 12 jaar die naar de basisschool gaan. Scholen kunnen de opvang zelf organiseren of een samenwerking met een kinderopvangorganisatie aangaan.

Gastouderopvang
In de gastouderopvang wordt uw kind opgevangen in een gastgezin thuis bij de gastouder of in uw eigen huis. Gastouderopvang is zeer geschikt voor ouders die voor hun kind opvang in een huiselijke omgeving zoeken. Sinds 1 januari 2010 gelden nieuwe regels voor de gastouderopvang. Klik hier voor meer informatie over de actuele wetgeving.

Ouderparticipatiecrèches
In ouderparticipatiecrèches vangt een groep ouders om beurt elkaars kinderen op. Er zijn geen betaalde groepsleiders. Voor ouderparticipatiecrèches gelden de kwaliteitseisen van de Wet kinderopvang. Een oudercommissie is voor deze vorm van kinderopvang niet verplicht.

Peuterspeelzalen
Een peuterspeelzaal is bedoeld voor kinderen van 2 tot de leeftijd waarop zij basisonderwijs gaan volgen. Meestal is dit tot zij 4 jaar worden. Hier kunnen uw kinderen op vaste dagen (meestal 2 vaste ochtenden of middagen) rennen, spelen, fietsen, knutselen en dergelijke. Peuterspeelzalen vallen onder de gemeente. Meer informatie over peuterspeelzalen krijgt u bij de gemeente.

Ouders van kinderen op een peuterspeelzaal komen niet in aanmerking voor kinderopvangtoeslag.

Tussenschoolse opvang
Op de basisschool kan uw kind tussen de middag overblijven. Overblijvende kinderen krijgen de gelegenheid om te eten, te spelen en tot rust te komen onder verantwoorde begeleiding. Het schoolbestuur is verantwoordelijk voor overblijven of tussenschoolse opvang. Samen met de ouders bepaalt de school hoe dit wordt georganiseerd.

© Nationale Onderwijsgids